ఎర్రకోట విచారణల నుండి నేవీ తిరుగుబాటు దాకా: తెల్లదొరల గుండెల్లో నిద్రపోయిన 5 సంచలన ఘట్టాలు!

                          1947 ఆగస్టు 15: తెల్లదొరలను గడప దాటించిన 5 రహస్య పరిణామాలు!

 

1947 ఆగస్టు 15న మనకు స్వాతంత్ర్యం వచ్చిందనగానే... ఏళ్ల తరబడి సాగిన ప్రజా ఉద్యమాలు, పోరాటాలు, త్యాగాలే మనకు గుర్తొస్తాయి. మహాత్మా గాంధీ గారి నాయకత్వంలో నడిచిన అహింసా మార్గం, శాసనోల్లంఘన, క్విట్ ఇండియా వంటి ఉద్యమాలు భారతీయుల్లో స్వదేశీ ఆత్మగౌరవాన్ని రగిలించి, తెల్లదొరల పాలనకు వ్యతిరేకంగా కోట్లాది మందిని ఒక్కటి చేశాయి. అయితే, ఈ సుదీర్ఘ పోరాటం ఒకవైపు పునాదిగా నిలబడితే... మరోవైపు బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యాన్ని రాత్రికి రాత్రే ఉలిక్కిపడేలా చేసిన కొన్ని ఊహించని పరిణామాలు, మిలిటరీ వ్యూహాలు, అంతర్జాతీయ ఒత్తిళ్లు భారత్‌కు స్వాతంత్య్రాన్ని త్వరితగతిన తెచ్చిపెట్టాయి. చరిత్ర పుటలను లోతుగా పరిశీలిస్తే... తెల్లవారు తమ పెట్టెబేడ సర్దుకుని భారత్ వదిలి వెళ్లడానికి వెనుక ఉన్న ఆ 5 కీలకమైన, ఉత్కంఠభరితమైన ఘట్టాలు ఇవే!

1. ‘ఎర్రకోట’ విచారణలు... సైన్యంలో రగిలిన నేతాజీ ఆత్మ!

1942లో నేతాజీ సుభాష్ చంద్ర బోస్ రూపుదిద్దిన ‘ఆజాద్ హింద్ ఫౌజ్’ (INA / ఆజాద్ హింద్ సేన) బ్రిటిష్ సైన్యాన్ని వణికించింది. అయితే, రెండో ప్రపంచ యుద్ధం ముగిశాక INA సైనికులను బంధించిన బ్రిటిష్ ప్రభుత్వం, ఢిల్లీలోని ఎర్రకోటలో వారిపై దేశద్రోహం మోపి విచారణ (Red Fort Trials) చేపట్టింది. ప్రముఖ చరిత్రకారుడు బిపిన్ చంద్ర తన 'India's Struggle for Independence' గ్రంథంలో నమోదు చేసిన వివరాల ప్రకారం... ఈ విచారణలు బ్రిటిష్ వారి వ్యూహాన్ని తిరగదోడాయి. షాహ్ నవాజ్ ఖాన్, ప్రేమ్ సెహగల్, గుర్బక్ష్ సింగ్ ధిల్లాన్ అనే ముగ్గురు అధికారుల విచారణ వార్తలు పేపర్లలో రాగానే, అప్పటివరకు బ్రిటిష్ సైన్యంలో ఉన్న భారతీయ సైనికులలో తీవ్రమైన దేశభక్తి జ్వాలలు రగిలాయి. "తమ స్వదేశీ సోదరులపైనే విచారణ జరుపుతారా?" అని ఆర్మీ బెటాలియన్లలో తిరుగుబాటు వాతావరణం మొదలైంది. భారత్‌లో సైన్యాన్ని నమ్ముకుని ఇక పాలన సాగించడం అసాధ్యమని బ్రిటిష్ వైస్రాయ్ వావెల్‌కు అప్పుడే అర్థమైంది.

2. ముంబై తీరంలో తుపాను: నావికాదళం ‘రాయల్’ తిరుగుబాటు!

బ్రిటిష్ సామ్రాజ్యానికి అసలైన షాక్ తగిలింది 1946 ఫిబ్రవరి 18న. ముంబై తీరంలో ఉన్న ‘HMIS తల్వార్’ అనే యుద్ధనౌకలో భారతీయ నావికులు (Ratings) నాసిరకమైన ఆహారం, జాతి వివక్షపై నిరసనగా సమ్మె ప్రారంభించారు. కానీ అది గంటల వ్యవధిలోనే కార్చిచ్చులా వ్యాపించింది . నాటి బ్రిటిష్ ఇంటెలిజెన్స్ సీక్రెట్ నివేదికలు, మరియు గవర్నర్ జనరల్ వావెల్ లేఖల ఆధారంగా... కేవలం 48 గంటల్లో 20,000 మందికి పైగా నావికులు, 78 యుద్ధనౌకలను తమ ఆధీనంలోకి తీసుకున్నారు. నావికులు బ్రిటిష్ జెండాలను పీకేసి... కాంగ్రెస్, ముస్లిం లీగ్, కమ్యూనిస్ట్ జెండాలను ఎగురవేశారు. కరాచీ నుండి కలకత్తా వరకు నావికాదళం రోడ్లెక్కింది. ఇన్నాళ్లూ దేశాన్ని అణచివేయడానికి ఉపయోగించిన "భారతీయ సైన్యమే" తుపాకీ గొట్టాలను తమ వైపు తిప్పేసరికి లండన్‌లోని బ్రిటిష్ పార్లమెంట్ గజగజ వణికిపోయింది.

3. దివాళా తీసిన సామ్రాజ్యం: ఖజానా ఖాళీ!

రెండో ప్రపంచ యుద్ధం (1939-1945)లో బ్రిటన్ గెలిచి ఉండవచ్చు... కానీ ఆ గెలుపు వారిని నిలువునా దెబ్బతీసింది. యుద్ధం ముగిసేసరికి బ్రిటన్ తీవ్ర ఆర్థిక సంక్షోభంలో కూరుకుపోయింది.ప్రసిద్ధ చరిత్రకారుడు రామచంద్ర గుహా రాసిన 'India After Gandhi' పుస్తకం ప్రకారం... యుద్ధం వల్ల బ్రిటన్ ఎంతగా దివాళా తీసిందంటే, సొంత దేశంలో ప్రజలకు రేషన్ ఇవ్వడానికి, మౌలిక సదుపాయాలు కల్పించడానికే వారి దగ్గర నిధులు లేవు. అటువంటి పరిస్థితిలో భారతదేశంలో పెరుగుతున్న తిరుగుబాట్లను అణచివేయడానికి వేలాది మంది తెల్ల సైనికులను పంపడం, వారి ఖర్చులు భరించడం బ్రిటన్‌కు ఆర్థికంగా అసాధ్యంగా మారింది. ఒకప్పుడు భారీగా లాభాలను పిండుకున్న "ఇండియా అనే ఆదాయ వనరు", యుద్ధం తర్వాత బ్రిటన్‌కు తలకు మించిన భారంగా మారింది.

4. చర్చిల్ ఊడబెరికిన 'లేబర్ పార్టీ': లండన్‌లో మారిన గాలి!

భారత్‌కు స్వాతంత్య్రం ఇవ్వడాన్ని తీవ్రంగా వ్యతిరేకించిన ఉక్కు నియంత, నాటి ప్రధాని విన్స్టన్ చర్చిల్. "భారతీయులకు పాలించే అర్హత లేదు" అని నిందించిన చర్చిల్, 1945 జూలై బ్రిటన్ సాధారణ ఎన్నికల్లో దారుణంగా ఓడిపోయాడు. బ్రిటిష్ హౌస్ ఆఫ్ కామన్స్ (పార్లమెంట్) రికార్డుల ప్రకారం... క్లెమెంట్ అట్లీ నాయకత్వంలోని 'లేబర్ పార్టీ' (Labour Party) అపార మెజార్టీతో అధికారంలోకి వచ్చింది. లేబర్ పార్టీ ప్రాథమిక సిద్ధాంతమే వలస పాలనకు వ్యతిరేకం. పైగా, భారత్‌లో అప్పటికే కుతకుత ఉడుకుతున్న తిరుగుబాటు వాతావరణాన్ని చూసిన అట్లీ... సైన్యాన్ని పంపి రక్తం చిందించడం కంటే, గౌరవంగా అధికారాన్ని బదిలీ చేసి బయటపడటమే బుద్ధిమంతమని భావించారు. వెంటనే మౌంట్‌బాటన్‌ను ఢిల్లీకి పంపి అధికార మార్పిడి ప్రక్రియను వేగవంతం చేశారు.

5. గ్లోబల్ సూపర్ పవర్స్ మైండ్ గేమ్: రూజ్‌వెల్ట్ దౌత్యం!

రెండో ప్రపంచ యుద్ధం తర్వాత ప్రపంచంలో బ్రిటన్ ఆధిపత్యం తగ్గి, అమెరికా (USA), సోవియట్ యూనియన్ (USSR) అగ్రరాజ్యాలుగా అవతరించాయి. ఆ సమయంలో అమెరికా అధ్యక్షుడు ఫ్రాంక్లిన్ డి. రూజ్‌వెల్ట్ వేసిన దౌత్య పాచికలు బ్రిటన్‌ను ఊపిరి సలపకుండా చేశాయి. రచయిత విలియం డాల్రింపుల్ పరిశోధనాత్మక విశ్లేషణలు మరియు నాటి యుఎస్ దౌత్య పత్రాల (US Diplomatic Papers) ప్రకారం... అమెరికా నుండి బ్రిటన్‌కు యుద్ధ రుణాలు (Loans) కావాలంటే రూజ్‌వెల్ట్ ఒక కఠినమైన షరతు పెట్టారు. "ప్రపంచంలో స్వేచ్ఛ, ప్రజాస్వామ్యం కాపాడటానికే మనం యుద్ధం చేశామని చెబుతున్నాం. మరి మీ కింద ఉన్న భారత్‌కు స్వాతంత్య్రం ఇవ్వకపోతే ప్రపంచం ముందు మనం నేరస్థులంగా నిలబడాల్సి వస్తుంది" అని చర్చిల్‌పై తీవ్ర ఒత్తిడి తెచ్చారు. రష్యా కూడా బ్రిటన్ వలస విధానాన్ని అంతర్జాతీయ వేదికలపై విమర్శించడంతో బ్రిటన్ మూలనపడక తప్పలేదు.

స్వేచ్ఛా భాస్కరుడి ఉదయం: ఒక నవయుగ ప్రారంభం!

భారతదేశానికి స్వాతంత్ర్యం అనేది కేవలం బ్రిటన్ పాలకులు రాసిచ్చిన కాగితం మీద సంతకం మాత్రమే కాదు. అది కోట్లాది మంది భారతీయుల అకుంఠిత స్వాతంత్య్ర పోరాటానికి, నేతాజీ రగుల్కొలిపిన సైనిక ఉద్యమానికి, నావికాదళ తిరుగుబాటుకు, ప్రపంచ రాజకీయాల్లో మారిన సమీకరణాలకు లభించిన చారిత్రాత్మక విజయం శతాబ్దాల నాటి బానిసత్వ సంకెళ్లను తెంచుకుని, ఆర్థికంగా చితికిపోయిన పరిస్థితుల నుండి ఎదిగి... నేడు ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద ప్రజాస్వామ్య శక్తిగా, ఆర్థిక మహాసముద్రంగా భారత్ నిలబడటానికి నాటి పోరాటాలే పునాది. 1947 ఆగస్టు 15న ఉదయించిన ఆ స్వేచ్ఛా భాస్కరుడు... తరతరాల భారతీయుల ఆత్మగౌరవానికి, స్వేచ్ఛా స్ఫూర్తికి అమరదీపమై ఎల్లవేళలా వెలుగుతూనే ఉంటాడు!