SEBI | సీఏఎస్‌పై సెబీ కొత్త రూల్స్‌.. వారంలోగా మార్గ‌ద‌ర్శ‌కాలు..

SEBI | మార్కెట్ నియంత్రణ సంస్థ సెబీ (సెక్యూరిటీస్ అండ్ ఎక్స్ఛేంజ్ బోర్డ్ ఆఫ్ ఇండియా) డెరివేటివ్స్ కాంట్రాక్టుల గడువు ముగిసే రోజున సెటిల్‌మెంట్ ధరలను నిర్ణయించే విధానంపై వారం రోజుల్లోగా మార్గదర్శకాలు జారీ చేయ‌నుంది. క్లోజింగ్ ఆక్షన్ సెషన్ (సీఏఎస్) విధానాన్ని సమీక్షించిన అనంతరం ఈ నిర్ణయం తీసుకోనున్నట్లు సెబీ చైర్మన్ తుహిన్ కాంత పాండే వెల్లడించారు. క్లోజింగ్ ఆక్షన్ సెషన్ విధానం, మార్కెట్ ట్రేడింగ్ సమయాలు, డెరివేటివ్స్ కాంట్రాక్టుల సెటిల్‌మెంట్ పద్ధతుల్లో మార్పులపై సెబీ ప్రజల నుంచి అభిప్రాయాలను కోరింది. ఇందుకు సంబంధించి సూచనలు, అభిప్రాయాలు సమర్పించేందుకు అవకాశం కల్పించింది. బీఎస్ఈ బ్రోకర్స్ ఫోరం నిర్వహించిన కార్యక్రమంలో పాండే మాట్లాడుతూ, క్లోజింగ్ ఆక్షన్ సెషన్‌పై సమీక్ష అనంతరం డెరివేటివ్స్ గడువు ముగిసే రోజున సెటిల్‌మెంట్ ధరల విషయంలో తలెత్తుతున్న ఆందోళనలను పరిష్కరించేందుకు సంప్రదింపుల పత్రాన్ని విడుదల చేసినట్లు తెలిపారు.

వారంలోగా మార్గ‌ద‌ర్శ‌కాలు..

ప్రస్తుతం అందిన అభిప్రాయాలను పరిశీలిస్తున్నామని, సుమారు వారం రోజుల్లో మార్గదర్శకాలు జారీ చేయాలని భావిస్తున్నామని చెప్పారు. ఈ సంప్రదింపుల పత్రంపై ఇప్ప‌టి వరకు సుమారు 20వేల‌కు పైగా అభిప్రాయాలు అందినట్లు సెబీ ఎక్స్ వేదికగా వెల్లడించింది. క్లోజింగ్ ఆక్షన్ సెషన్ విధానం వేలం ప్రక్రియ ద్వారా షేర్ల ముగింపు ధరలను నిర్ణయించేందుకు ఉద్దేశించినది. ఈ విధానంలో భాగంగా, సెప్టెంబర్‌లో సెబీ కీలక మార్పులను ప్రతిపాదించింది. ఈక్విటీ క్యాష్ విభాగంలో క్లోజింగ్ ఆక్షన్ సెషన్‌ను ప్రవేశపెట్టిన తర్వాత, గడువు ముగిసే రోజున ఇండెక్స్, స్టాక్ డెరివేటివ్స్ కాంట్రాక్టుల సెటిల్‌మెంట్ ధరలపై దాని ప్రభావం ఎలా ఉంటుందన్న ఆందోళనలు వ్యక్తమయ్యాయి. దీంతో సెటిల్‌మెంట్ ధరలను నిర్ణయించే పద్ధతిని సమీక్షించాలని సెబీ నిర్ణయించింది.

సీఏఎస్ స‌మ‌యాల్లో మార్పులు..

క్లోజింగ్ ఆక్షన్ సెషన్ (సీఏఎస్) సమయాల్లో సెబీ ఈ మేరకు మార్పులు చేసింది. క్లోజింగ్ ఆక్షన్ సెషన్ మధ్యాహ్నం 3:30 గంటల నుంచి 3:40 గంటల వరకు కొనసాగనుంది. స్టాక్ డెరివేటివ్స్ ట్రేడింగ్ గడువును కూడా పొడిగిస్తూ, గడువు ముగిసే రోజులతో సహా అన్ని ట్రేడింగ్ రోజుల్లో మధ్యాహ్నం 3:45 గంటల వరకు లావాదేవీలకు అనుమతి ఇచ్చింది. సీఏఎస్‌ను అన్ని ట్రేడింగ్ రోజుల్లో ప్రత్యేకంగా 10 నిమిషాల సెషన్‌గా అమలు చేయనున్నారు. ఇందులో మొదటి సెషన్ మధ్యాహ్నం 3:30 గంటలకు ప్రారంభమవుతుంది. నిరంతర ట్రేడింగ్ సెషన్ (సీటీఎస్) నుంచి క్లోజింగ్ ఆక్షన్ సెషన్‌కు మార్పు, రిఫరెన్స్ ధర గణన కోసం కేటాయించిన ఈ సెషన్ ఒక నిమిషం పాటు కొనసాగుతుంది. సీఏఎస్‌లో రెండో సెషన్ మధ్యాహ్నం 3:31 గంటలకు ప్రారంభమై ఐదు నిమిషాల పాటు కొనసాగుతుంది. ఈ సమయంలో లిమిట్ ఆర్డర్లు, మార్కెట్ ఆర్డర్లు రెండింటినీ నమోదు చేయవచ్చు.

మూడో సెష‌న్ టైమింగ్‌..

మూడో సెషన్ మధ్యాహ్నం 3:36 గంటలకు ప్రారంభమై నాలుగు నిమిషాల పాటు కొనసాగుతుంది. ఈ దశలో లిమిట్ ఆర్డర్లను మాత్రమే నమోదు చేసేందుకు అనుమతి ఉంటుంది. మార్కెట్ ఆర్డర్లలో మార్పులు చేయడం లేదా వాటిని రద్దు చేయడం సాధ్యం కాదు. చివరి రెండు నిమిషాల్లో యాదృచ్ఛిక ముగింపు విధానం అమలవుతుంది. ఆర్డర్ల నమోదు సెషన్ మధ్యాహ్నం 3:38 గంటల నుంచి 3:40 గంటల మధ్య యాదృచ్ఛికంగా ముగుస్తుంది. ఈ ముగింపు ప్రక్రియను వ్యవస్థ స్వయంచాలకంగా నిర్ణయిస్తుంది. ఆర్డర్ల నమోదు గడువు ముగిసిన తర్వాత, సీఏఎస్ నిబంధనల ప్రకారం స్టాక్ ఎక్స్ఛేంజీలు ఆర్డర్ల సరిపోలిక ప్రక్రియను ప్రారంభిస్తాయి. ఈ ప్రక్రియ పూర్తయిన వెంటనే నిర్ణయించిన ముగింపు ధరను, లావాదేవీల ద్వారా అమలైన సెక్యూరిటీల పరిమాణాన్ని మార్కెట్‌లోని భాగస్వాములకు వీలైనంత త్వరగా తెలియజేస్తాయి.

ఇండెక్స్ డెరివేటివ్స్ అయితే..

ఇండెక్స్ డెరివేటివ్స్ కాంట్రాక్టుల ట్రేడింగ్ అన్ని సాధారణ ట్రేడింగ్ రోజుల్లో మధ్యాహ్నం 3:45 గంటల వరకు కొనసాగుతుంది. అయితే, గడువు ముగిసే రోజుల్లో గడువు ముగియనున్న ఇండెక్స్ డెరివేటివ్స్ కాంట్రాక్టుల ట్రేడింగ్ మధ్యాహ్నం 3:30 గంటలకే నిలిచిపోతుంది. మరోవైపు, స్టాక్ డెరివేటివ్స్ కాంట్రాక్టుల ట్రేడింగ్ మాత్రం సాధారణ రోజులతో పాటు గడువు ముగిసే రోజుల్లోనూ మధ్యాహ్నం 3:45 గంటల వరకు కొనసాగుతుంది. మార్కెట్ ముగిసిన తర్వాత జరిగే నగదు విభాగం ట్రేడింగ్ సెషన్ మధ్యాహ్నం 3:50 గంటల నుంచి సాయంత్రం 4 గంటల వరకు నిర్వహించనున్నారు. నగదు విభాగంలో క్లోజింగ్ ఆక్షన్ సెషన్ కోసం ఒక సెక్యూరిటీకి సంబంధించిన రిఫరెన్స్ ధరను ఎలా నిర్ణయించాలనే విషయాన్ని కూడా సెబీ స్పష్టం చేసింది. నిరంతర ట్రేడింగ్ సెషన్‌లో చివరి 15 నిమిషాల్లో ఆ సెక్యూరిటీలో జరిగిన లావాదేవీల పరిమాణ ఆధారిత సగటు ధర (వాల్యూమ్ వెయిటెడ్ యావరేజ్ ప్రైస్‌-వీడబ్ల్యూఏపీ) ఆధారంగా రిఫరెన్స్ ధరను నిర్ణయిస్తారు.

లావాదేవీలు జ‌ర‌గ‌క‌పోతే..

సాధారణ ట్రేడింగ్ సెషన్‌లో చివరి 15 నిమిషాల్లో ఒక స్టాక్‌లో ఎలాంటి లావాదేవీలు జరగకపోతే, ఆ రోజున నమోదైన చివరి ట్రేడెడ్ ధర (ఎల్‌టీపీ)ను సీఏఎస్‌కు రిఫరెన్స్ ధరగా తీసుకుంటారు. ఒకవేళ ఆ స్టాక్‌లో రోజంతా ఎలాంటి ట్రేడింగ్ జరగకపోతే, అంతకుముందు ట్రేడింగ్ రోజున నమోదైన ముగింపు ధరను రిఫరెన్స్ ధరగా పరిగణిస్తారు. బోనస్ షేర్ల జారీ లేదా స్టాక్ స్ప్లిట్ వంటి కార్పొరేట్ చర్యలు జరిగిన సందర్భాల్లో, అంతకుముందు ట్రేడింగ్ రోజుకు సంబంధించిన సర్దుబాటు చేసిన ముగింపు ధరను లేదా బేస్ ప్రైస్‌ను రిఫరెన్స్ ధరగా ఉపయోగిస్తారు. అయితే ఈ మార్పుల‌పై వారం రోజుల్లోగా సెబీ మ‌రో ప్ర‌క‌ట‌న చేయ‌నుంది. పునఃస‌మీక్ష అనంత‌రం డిసెంబ‌ర్ 7 నుంచి ఈ కొత్త రూల్స్‌ను అమ‌లు చేసేందుకు ప్ర‌ణాళిక‌లు ర‌చిస్తోంది.